Amerika’da Çalışma İzni Nasıl Alınır?

Amerika Birleşik Devletleri, sunduğu kariyer imkanları ve sağladığı yaşam standartları ile dünya genelinde milyonlarca kişinin yaşamak ve çalışmak istediği bir ülke. Ancak ABD’de çalışmak, yalnızca iş bulmakla sınırlı değildir. Yasal olarak çalışma hakkı kazanmak için bir çalışma izni (work authorization) de alınmalıdır.

Bu yazıda Amerika’da çalışma izni almak isteyen kişiler için takip edilecek tüm adımları ve dikkat edilmesi gereken önemli noktaları sade ve anlaşılır bir dille açıklayacağım.

1. Amerika’da Çalışma İzni Ne Anlama Gelir?

Amerika’da bir birey yasal olarak çalışabilmek için Amerika Göçmenlik ve Vatandaşlık Dairesi (USCIS) tarafından verilen geçerli bir çalışma izni belgesi almalıdır. Bu izin, kişinin statüsüne göre farklılık gösterir ve genellikle vize türüne veya göçmenlik başvurusuna bağlı olarak şekillenir.

Amerika’da çalışma izni iki başat gruba ayrılır:

• Geçici çalışma izinleri (Temporary Work Authorization): Belirli bir işverenle, sınırlı süreli bir çalışma hakkı tanır.
• Daimi çalışma izinleri (Permanent Work Authorization): Genellikle Green Card sahibine verilir ve süresiz çalışma hakkı sağlar.

2. Hangi Vizelerle Çalışabilirsiniz?

Amerika’da çalışma izni almanın ilk adımı, genellikle doğru vize türüne başvurmak olur. ABD’de çalışmaya olanak tanıyan bazı vize türleri şunlardır:

H-1B Vizesi

H-1B vizesi, ABD’li bir işverenin sponsorluğu ile alınan ve genellikle mühendislik, yazılım, finans ve sağlık gibi alanlarda çalışan profesyonellere verilen bir vizedir. Bu vize, başlangıçta genellikle 3 yıl süreyle verilir ancak 6 yıla kadar uzatılabilir. Yıllık bir kotaya tabi olan H-1B vizesine başvuru yapabilmek için H-1B çekilişine kayıt yaptırmanız ve çekilişten çıkmanız gerekir.

L-1 Vizesi

L-1 vizesi, çok uluslu şirketlerin yurt dışındaki çalışanlarını Amerika’daki ofislerine geçici olarak transfer etmeleri için kullanılan bir vize türüdür. İki alt kategoriye ayrılır: L-1A yönetici pozisyonundaki çalışanlar için verilirken, L-1B uzman çalışanlara ayrılmıştır.

O-1 Vizesi

O-1 vizesi; sanat, bilim, eğitim, iş dünyası veya spor gibi alanlarda olağanüstü yetenekleri olan veya profesyonel başarılar göstermiş çalışanlara verilir. O-1 vizesi için çalışanın Amerika’da faaliyet gösteren bir işveren sponsorluğuna ihtiyacı vardır.

F-1 Öğrenci Vizesi ile Çalışma (CPT & OPT)

F-1 vizeli öğrenciler eğitimlerine devam ederken -belirli şartlar- altında yasal olarak çalışabilirler. Curricular Practical Training (CPT), öğrencinin eğitim programının bir parçası olarak yapılan staj ya da iş deneyimini kapsar. Optional Practical Training (OPT) ise öğrencilerin mezuniyet öncesinde veya sonrasında 12 aya kadar çalışmasına izin verir. STEM (Bilim, Teknoloji, Mühendislik, Matematik) alanlarında eğitim gören öğrenciler için OPT süresi 24 ay daha uzatılabilir.

Bu yazımızı da okuyun: Amerika’da Öğrenci Olarak Çalışmak: Öğrenciler için Çalışma İzinleri CPT ve OPT

Green Card Sahipleri

Green Card, kişiye Amerika’da süresiz oturma ve çalışma hakkı tanıyan bir göçmenlik belgesidir. Green Card; işveren sponsorluğu, aile üyeleri ya da iltica gibi çeşitli yollarla da elde edilebilir. Green Card, uzun vadede ABD vatandaşlığına geçişin de kapısını açar.

3. Çalışma İzni (EAD) Nedir?

Eğer statünüz size otomatik olarak çalışma hakkı tanımıyorsa, USCIS üzerinden Çalışma Sertifikası (EAD – Employment Authorization Document) başvurusu yapmalısınız.

EAD başvurusu için I-765 Formu (Application for Employment Authorization) kullanılır. EAD, sahibine bir kart şeklinde teslim edilir ve kişinin belirli bir süre (genellikle 1 yıl) yasal olarak çalışmasına olanak tanır. Süresi dolan EAD’lerin yenilenmesi de mümkündür.

EAD almaya müsait alan topluluklardan bazılarını aşağıdaki gibi sıralayabilirim:

• Mülteciler ve sığınmacılar
• Green Card başvurusu (I-485) sürecinde olanlar
• DACA (Deferred Action for Childhood Arrivals) sahipleri
• TPS (Geçici Koruma Statüsü) sahipleri
• J-2 ve L-2 gibi belirli vize türlerinin ana sahiplerinin eşleri

4. Amerika’da Adım Adım Çalışma İzni Alma Süreci

1. Statünüzü Belirleyin

İlk olarak hangi yasal statüde olduğunuzu veya olmak istediğinizi netleştirin. Öğrenci olmak, bir işverenle çalışmak isteyip istememek, sığınmacı olup olmamak gibi çeşitli durumların her biri, beraberinde farklı bir başvuru süreci getirir.

2. Uygun Başvuru Türünü Seçin

Vize ile doğrudan çalışma hakkınız varsa (örneğin H-1B), USCIS başvurunuz işveren aracılığıyla yapılır. Eğer ayrıca EAD’ye başvurmanız gerekiyorsa, I-765 formunu kendiniz doldurmalı ve göndermelisiniz.

3. Başvuru Belgelerini Toplayın

Başvuru için genel olarak aşağıdaki belgeler istenir:

• Pasaport fotokopisi
• Vize/onay mektubu (I-797 gibi)
• I-94 giriş/çıkış kaydı
• 2 adet biyometrik fotoğraf
• Kimlik ve statüyü ispatlayan dokümanlar
• EAD ücreti (online veya çek ile)

4. Başvuruyu USCIS’e Gönderin

Başvuru online yapılabiliyorsa USCIS’in resmi sisteminden (myUSCIS) gönderilebilir. Aksi halde başvuru USCIS ofislerinden birine postalanmalıdır.

5. Onay Sürecini Takip Edin

Başvuru sonrası bir takip numarası alırsınız. Bu numara ile sürecinizi online takip edebilirsiniz. EAD başvuruları genellikle 2 ila 6 ay arasında sonuçlanır.

6. Çalışma İzni ile İlgili Sık Yapılan Hatalar

• Çalışma izni çıkmadan işe başlamak: Bu durum cezai yaptırımlar doğurabileceğinden çalışma sertifikanız mutlaka (EAD) elinizde olmalı.
• Yanlış statüden başvuru yapmak: Hangi haklara sahip olduğunuzu net olarak öğrenmeden başvuru yapmayın.
• Süreyi geçirmemek: EAD kartlarının geçerliliği sınırlıdır. Yenileme başvurusunu son dakikaya bırakmamak gerekir.

7. Çalışma İzni Sonrası: Green Card Süreci

Birçok kişi için nihai hedef, Amerika’da kalıcı oturum ve çalışma hakkı sağlayan Green Card sahibi olmaktır. Bu süreçte çalışma izni, genellikle geçici bir aşama olarak görülür. Green Card çeşitli yollarla elde edilebilir. En yaygın yöntemlerden biri işveren sponsorluğu ile EB-2 veya EB-3 Green Card’larını almaktır. Bunun dışında; aile birleşimi yoluyla, ABD vatandaşı biriyle evlilik yaparak, her yıl düzenlenen Green Card çekilişine katılarak ya da ülkeye iltica ederek de Green Card’lı olunabilir. Green Card alındıktan sonra artık ayrıca bir çalışma sertifikası (EAD) alınmasına ihtiyaç kalmaz ve kişi daimi olarak Amerika’da çalışma hakkına sahip olur.

Amerika’da çalışmak istiyorsanız, ilk yapmanız gereken hangi statüde bulunduğunuzu anlamak ve o statünün sunduğu hakları dikkatlice araştırmaktır. Bazı vize türleri doğrudan çalışma hakkı verirken, bazılarında USCIS’e ayrıca başvuru yapılır.

Unutmayın, her statünün ayrı kuralları vardır ve her başvuru türü özenle hazırlanmalıdır. Bir Amerika göçmenlik avukatından destek alarak süreci daha güvenli ve doğru bir şekilde ilerletmeniz de mümkündür.

Siz de info@grapelaw.com adresinden bizimle iletişime geçebilirsiniz. Uzman ekibimiz, Amerika’daki tatilinizi, kariyerinizi ve yaşamınızı tüm adımlarıyla hemen şimdi planlayacaktır.